Historia de gentibvs septentrionalibvs, earvmqve diversis statibvs, conditionibvs, moribvs, ritibvs, svperstitionibus, disciplinis, exercitiis, regimine, victu, bellis, structuris, instrumentis, ac mineris metallicis, & rebus mirabilibus, necnon vniuersis penè animalibus in septentrione degentibus, eorumq́; natura. Opvs vt varivm, plvrimarvmqve rervm cognitione refertvm, atqve cvm exemplis externis, tum expressis rerum internarum picturis illustratum, ita delectatione iucunditatéque plenum, maxima lectoris animum voluptate facilè perfundens

₃₆₄DE BELLIS GLACIALIB.

Basilius Dei gratia Imperator, ac dominator totius Russiæ, nec non magnus Dux Volodemariæ, Moschoviæ, Novogrodiæ, Plescoviæ, Smoleniæ, Ifferiæ, Iugoriæ, Permniæ, Vetchæ, Bolgariæ &c. dominator & magnus Princeps Novogrodiæ inferioris terræ, Cernigoniæ, Razaniæ, Volotchiæ, Rozevix, Belchiæ, Roscoviæ, Iaroslaviæ, Belozeriæ, Vdoriæ, Obdoriæ, Condiniæque &c. Datum in civitate nostra Moschovia anno ab initio mundi septimo millesimo tricesimo, tertio Aprilis. Verum hunc titulum tam magnum, & amplum, vicinæ nationes plus mirantur, quam eius vires formidant, maximæ Finni, qui sæpius provocati, non desinunt tam potentibus eius titulis, & populis insidiari. Sed non tam frequenter in campis(nisi asperrima hyems fuerit ) quam aquis in plurimos amnes, lacusque divisis: verum vt plurimum latrunculi sunt pro vtraque parte ardore (vt supradictum est) rapiendi præliantes. Sed neque ob hanc minutam rationem principes Aquilonis in apertem hostilitatem ruunt. Præscriptæ enim sunt causæ, quibus irretiti pro vtraque parte satis aspero cruciatu plectuntur, prout superius lib. VII. de transgressoribus, seu falsariis monetarum, fuerat declaratum.

De modo latrocinandi Moschorum.

CAP. VII.

RVTHENI, seu Moschovitæ, quam perniciosam in piratica, seu latrocinandi studio peritiam, ac astutiam habent, paululum supraposita figura declarat. Dum enim Carelos, sive alias vicinas gentes latronum more invadere predisponunt, societate cogregata, atque certis legibus & pactis instructa, lembos abietinos longos, ac leves, XX. aut XXV. hominum capaces, in solitudinibus diligentius asseribus planis & subtilibus fabricant, eo videlicet ordine, vt pars dolabris eos cavat: pars picem in subterraneis specubus ( ne fumo prodantur: e pineis stipitibus, aut scandulis concoquit: pars cuspides jaculorum, vt indurescant, adurit: pars arcus, & nervos, sagittatque adaptat. Pro omnibus enim similibus instrumentis materiam aptissimam habent solisudines illæ. Quibus videlicet lembis paratis, pariter eos in aquas velut classem latrunculi immittunt, & armis instaurant. Deinde

Arcus.

I marginalen: Titulus hic in chartis majorem locum occupat, quam in veris dominiis obtinet possessionem. · Finni insidiaritur Moschovitis. · Latrunculi. · Causæ punitivæ. · Peritia latrocinandi. · Careli. · Lembi. · Pix.