Historia de gentibvs septentrionalibvs, earvmqve diversis statibvs, conditionibvs, moribvs, ritibvs, svperstitionibus, disciplinis, exercitiis, regimine, victu, bellis, structuris, instrumentis, ac mineris metallicis, & rebus mirabilibus, necnon vniuersis penè animalibus in septentrione degentibus, eorumq́; natura. Opvs vt varivm, plvrimarvmqve rervm cognitione refertvm, atqve cvm exemplis externis, tum expressis rerum internarum picturis illustratum, ita delectatione iucunditatéque plenum, maxima lectoris animum voluptate facilè perfundens

LIBER XI. ₃₇₁

Adhuc de eorundem armis, & munimentis.

CAP. XIIII.

VTVNTVR & iidem Finni pro corporum munitione, partim thoracibus e corio phocarum calce macerato, partim corio alcium jubato: quod superfusa aqua (si hyeme bellandum sit ) congelari permittunt, nec glacies piles forinsecus adherens, sudoribus portantis a concepta duritia relaxatur. Galeis quidam eorum instar squamarum piscium ex vngulis alcium, sive rangiferorum (de quibus inferius lib. de animalibus plura dicentur ) aut boum ingeniose connexis vtuntur: quidam vero certarum volucrum exuviis intrinlecus filis ferreis diligenter contextis: quidam coriariis galeis e spissa, humidaque cute calce decocta, super ligno ad formam capitis contracta, eaque aëre sensim siccata, tutissime muniunt caput. Verum galeas hujusmodi, ne capite incalescente flaccescant, subtili cortice arboris populeæ intus piscium visco (qui liquoribus resistit confirmant. In simili etiam casu refert Herodotus lib. VII. vni e supremis præfectis, seu ducibus Xerxis Persarum Regis accidisse. Ait enim: Tertius horum collega Pharnuches, Sardibus erat relictus ægrotus: nam cum Sardibus proficiceretur, in calamitatem incidit insciens: equitante enim eo, canis sub pedes equi intercurrit: quo equus improviso deterritus, atque erectum sese attolleris, Pharnuchem excussit. Hic collapsus sanguinem evomuit, nactusque morbum, qui in phthisim evasit. Equo autem a casu statim domini, fecerunt famuli, vt ille jusserat. Abducto nanque in eum locum, vbi dominum straverat, crura cum genibus absciderunt. Nec omittendum est hoc passum, quod Regem Armeniæ Tiridatem ( de quo Iosephus lib. VII. belli Iudaici cap. XLII)supradicto artificio prope captum, quidam misso laqueo circundatum tracturus fuerat, nisi celeriter gladio rupisset laqueum, atque ita fugisset.

I marginalen: Thoraces coriacei. Galeæ diversarum formarum. Modus conficiendi galeas. Viscus piscium liquoribus resistit. Equus elevatus domini occidit. Phthisis. Rex reti capitur.